sobota, 31 października 2015

ORTOGRAFIA

Szukałam pomysłów u Koleżanek oraz w książce Pani Doroty Klus Stańskiej i Pani Marzeny Nowickiej: "Sensy i bezsensy edukacji wczesnoszkolnej".
Po przeczytaniu rozdziału drugiego (str. 43): "Pisać, czy przepisywać na zajęciach szkolnych"  przyjrzałam się zeszytom mojej córki i ze smutkiem stwierdziłam, że autorki tej książki mają rację:
" ... Dominują takie ćwiczenia, jak: "Uzupełnij zdania wybranymi wyrazami z ramki", " Podpisz ilustracje, używając podanych wyrazów...", "Połącz zdania z rysunkami i przepisz je", " Uporządkuj rozsypankę i przepisz do zeszytu", "Dobierz tytuły napisane niżej i podpisz je pod właściwymi rysunkami".
Dochodzi wówczas do całkowitego wyrugowania możliwości wyrażania na piśmie jakichkolwiek własnych myśli, nawet najprostszych, a  w proponowanych dziś na rynku zeszytach ćwiczeń do nauki pisania części stron zarezerwowane dla ucznia stanowią znikomy procent całości.
M. Żytko stwierdza: " Dzieci znacznie częściej koncentrują się na przepisywaniu i uzupełnianiu zdań z lukami niż na samodzielnym pisaniu.
Ratunek: pisanie w domu - ekspresja własnych myśli. *
 Ciekawe, czy uda mi się skłonić córę do napisania recenzji książek z serii
"Liczę sobie", które dostałam w prezencie od wydawcy: Egmont Polska.**
Na zakończenie proponuję zabawę ortograficzno - matematyczną: znajdź słowa warte dokładnie 100 groszy/1 złotówkę. ***
Pani Marilyn Burns  w książce "MATH FOR SMARTY PANTS" na stronie dwunastej informuje, że dzieci znalazły ponad 200 słów wartych 1$
Potrzebny jest alfabet z małymi modyfikacjami:
a, ą =  1grosz
b = 2 grosze
c, ć = 3 grosze
d = 4 grosze
e, ę = 5 groszy
f = 6 groszy
g = 7 groszy,
...
z, ź, ż = 26 groszy
Teraz sprawdzę wartość bloga MAMAtyka
m = 13, a = 1, t = 20, Y = 25, K = 11
13 + 1 + 13 + 1 + 20 + 25 + 11 + 1  = 85 (groszy).
I zdjęcie z podróży Ojca:
Tetrafobia
* Czytając samodzielnie ułożone zadania matematyczne przez dzieci dowiedziałam się jaka jest różnica w cenie następujących marek samochodów: Bugatti  i Lamborghini (Bugati i Lambordżini:).
** Książki trafią do Pań ze świetlicy szkolnej, które uczą matematyki poprzez zabawę.
*** To zadanie robiłam z uczniami czwartej klasy w celu poznania ich imion. Czwórka z nich znalazła jedno słowo warte dokładnie sto groszy.









 

czwartek, 22 października 2015

AUTORYTET

Dzisiejsza rozmowa telefoniczna z koleżanką - mamą drugoklasistki skłoniła mnie do zacytowania na blogu słów prof. dr hab. Zbigniewa Semadeniego:
" Ważne jest, by przy systematycznej nauce obliczeń takich jak 8 + 5 odejść od sztywnej metodyki Zofii Cydzik sprzed pół wieku (która nadal jest stosowana w niejednym podręczniku). Wymagała ona, by uczniowie dokonywali tego dodawania przez kolejne przekształcenia na poziomie symbolicznym, pisząc np.
8 + 5 = 8 + 2 + 3 = 10 + 3 = 13
Jest to sposób zbyt trudny dla wielu dzieci i dydaktycznie mało skuteczny. Sprowadza on jednodziałaniowe obliczenie 8 + 5 do obliczenia składającego się z czterech operacji myślowych:
a) dopełnij 8 do 10
b) gdy wiesz, że 8 + 2 = 10, wykorzystaj liczbę 2 do rozkładu liczby 5 na składniki: 5 = 2 + 3
c) zamiast 8 + 2 napisz 10
d) dodaj 10 i 3; otrzmujesz wynik. Wszystko to na poziomie symbolicznym!
Uczniów powinno się zachęcać do wymyślania rozmaitych sposobów przekraczania progu dziesiątkowego, poczynając od doliczania 5 do 8. Znakomite efekty daje wykorzystanie liczydełka, w którym na nitce nanizanych jest 10 kulek białych i 10 kulek czarnych ( projekt H. Whitney, s. 286).
Uczeń odlicza 8 kulek od lewej, odsuwa je, zaznacza to miejsce, wkładając np. tekturkę, potem dolicza jeszcze 5 kulek i wkłada drugą tekturkę. Otrzymuje wynik 13.
Uczeń widzi tu też, że 5 doliczanych przez niego kulek to 2 białe i 3 czarne. To ten sam rozkład, co powyżej napisany, ale teraz to jest doświadczenie samego dziecka, a nie narzucona mu przez nauczyciela sztywna i trudna do zapamiętania procedura. Gdy wykona ono takie doświadczenie na kulkach wiele razy, potem będzie mogło to samo robić na kulkach wyobrażonych, a jeszcze później na samych liczbach. Jest to konstruktywiczne podejście do owego sposobu dodawania z przekroczeniem progu dziesiątkowego. Skuteczne bywają też inne sposoby rachowania, np. rozłożenie 8 jako 5 i 3 i zamienienie otrzymanych dwóch piątek na 10 (jest to szczególnie naturalne, gdy kwoty 8 i 5 przedstawione są na monetach, gdy uczeń widzi 5, 3 i 5). Należy stwarzać uczniom okazje do samodzielnego pomyślenia, jak najłatwiej dodać dane liczby."

Na otarcie łez polecam kolejną super - wariację na temat gry w kółko i krzyżyk, którą znalazłam na stronie 54:
Plansza i cyfry/liczby do jednokrotnego wyboru ( warto skreślać te cyfry/liczby po ich wybraniu): 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9.
Marilyn Burns "MATH FOR SMARTY PANTS"

Wygrywa ta osoba, która jako ostatnia postawi trzecią cyfrę/liczbę i otrzyma w wyniku dodawania (w kolumnie, wierszu lub po skosie) dokładnie liczbę 15.
Ja dzis trzy razy z rzędu przegrałam (lepiej to brzmi, niz ani razu nie wygrałam) z chłopcem 9 - letnim. Córa też mnie juz ogrywa...

poniedziałek, 19 października 2015

ZAKUPY cz.1

 Przeczytałam , kupiłam i jestem zachwycona: 
" Sześcian w procesie dydaktycznym".
Córa ćwiczy biegłość rachunkową, logiczne myślenie i oczywiście wyobraźnię - bez wypełniania tych ...  zeszytów ćwiczeń!
Ćwiczenie 1.
1) Na górze jest 1. Co jest na dole?
3) Z frontu jest 3. Co jest z tyłu?
Ćwiczenie 4.
Składamy trzy kostki i pytamy o sumę liczb ukrytych oczek.
Ćwiczenie 5.
Składamy cztery kostki i pytamy o sumę liczb ukrytych oczek - córa wymyślała wszystkie możliwe ułożenia czterech kostek.





 Ćwiczenie 8.
1)Jak ustawić trzy kostki, aby suma liczb ukrytych oczek była największa?
2) Jak ustawić trzy kostki, aby suma liczb ukrytych oczek była największą z możliwych liczb nieparzystych?
3) Jak ustawić trzy kostki, aby suma liczb ukrytych oczek była 10?

4 Budowle z kostek - odkrywamy zasadę tworzenia konstrukcji.
Ćwiczenie I
Ile kostek sześciennych potrzebujesz do zbudowania podwójknych schodów o 2, 3, 4, 5, ... n stopniach?




Podobne zadanie/rozwiązanie można znaleźć na stronie: Up and Down Staircase:
Jeden klocek/kostka to jeden krok w górę i jeden w dół. Cztery klocki to dwa stopnie w górę i dwa w dół. Ile klocków potrzebujesz, by zbudować schody o pięciu stopniach w górę i pięciu stopniach w dół?
Dzieci chętnie budowały schody. Przy okazji wprowadzane zostawały w świat liczb kwadratowych.
I ostatnie świetne zadanie, które planuję zrobić z Ritą. Pan Jerzy Ćwirko - Godycki proponuje:
" Model kostki sześciennej wykonany z papieru, przekłuwamy sztywnym drutem (dobry jest drut używany do ręcznych robót). Możemy teraz łatwo wprwić kostke w ruch obrotowy.
Rezultat doświadczenia przekonuje nas, że zależnie od miejsca przeprowadzenia osi obrotu ruch kostki odbywa się różnie, np.
Kostka wykonuje kilka obrotów, a następnie "ustawia się" w pozycji pokazanej na rysunku.
Tym razem kostka obraca się dłużej ( przy tej samej sile "pstryczka") i nie można ustalić, przy jakim położeniu ścianek zatrzyma się.
Dzieci w klasie I szkoły podstawowej odgadły od razu, że w przypadku  b) należy przekłuć ścianki "w środku". I tak narodził się problem (wcale niełatwy), jak znaleźć środek kostki sześciennej?
Po ustawieniu kostki na kartce papieru i obrysowaniu podstawy dolnej rozważono, jak znaleźć środek ściany?


Dzieci zaproponowały kilka sposobów,

ale przypuszczam, że czytelnik tej książki odnajdzie ich znacznie więcej."
I tym optymistycznym akcentem kończę dzisiejszy post.

niedziela, 11 października 2015

SZYKOŁA

Przepraszam za miesięczną nieobecność na blogu - po dwunastu latach w Azkabanie wróciłam i dopadł mnie stres szkolny. Zakupy* (książek, multiklocków i gier) odrobinę pomogły, ale najlepszym lekarstwem okazały się 2 udane lekcje: jedna w czwartej klasie, druga w szóstej.
Młodsze dzieci (też 7/8 latki) wciągnęła łamigłówka arytmetyczno - logiczna : KEN KEN, o której  przeczytałam na blogu Pani Marylin Burns. 

 
Zasady są proste:
  •  W żadnej kolumnie i żadnym wierszu cyfry/liczby nie mogą się powtarzać. 
źródło zdjęcia
  • W kwadrat 3 x 3 można wpisać tylko  1, 2, 3 - oczywiście jedna cyfra/liczba w jednym  kwadraciku. W kwadrat 4 x 4 można wpisać tylko 1, 2, 3, 4 itd...
  • Pogrubione linie tworzą obszar tzw. klatkę np. z trzech kwadracików. W każdej klatce jest liczba - cel, który trzeba osiągnąć. 
Przykład:  3+ w klatce złożonej z dwóch kwadracików - wybieramy dwie liczby z dostępnych (1, 2, 3), które w wyniku dodawania (+) dadzą liczbę 3.
1 + 2 = 3 arytmetyka
Teraz wystarczy wpisać te dwie cyfry/liczby ( 1, 2) pamiętając jednak o regule: w żadnej kolumnie i żadnym wierszu cyfry/liczby nie mogą się powtarzać - logika
A jeśli klatka jest pojedynczym kwadracikiem, to wpisujemy podany cel  - najlepiej na początku rozwiązywania łamigłówki - dlaczego? - logika
Z dziećmi zaczęłam od kwadratu 3 x 3 i samego dodawania. Potem dołączyłam odejmowanie - tu było więcej opcji np.  cel to 1 -  (otrzymaj jeden w wyniku odejmowania) spełniają dwa działania:
3 - 2  = 1
2 - 1 = 1
KROK PO KROKU: http://www.kenkenpuzzle.com/howto/solve
A potem dzieci chciały trudniejsze przykłady do domu! z mnożeniem i dzieleniem.
Wersja KEN KEN online  - KLIK.
W klasie 6 wykorzystałam dostęp do internetu i tablicy multimedialnej. Połączyłam ułamki, origami i praktyczne zastosowania w życiu każdego z nas.
Na początek  pierwsze 5 minut filmu (pozostałe minuty do obejrzenia w domu), potem z kartki papieru każdy uczeń składał kwiat zgodnie z instrukcją ze strony https://nrich.maths.org/7392:


I zastanawiał się jaką częścią (jakim ułamkiem) całego wyjściowego kwadratu jest najmniejszy trójkątny płatek. Niestety nie przewidziałam, że dzieci nie będą chciały zepsuć swojego ( też pokolorowanego) dzieła, aby znaleźć rozwiazanie tego zadania.
Rozwiązanie  - różne podejścia - omówiłam wyświetlając po raz kolejny stronę nrich: https://nrich.maths.org/7392/solution
Na początku każdej lekcji przypominam dzieciom, że za brak przestrzegania reguł czeka ich praca karna - niespodzianka, którą zdradzę na koniec. Do zrobienia żurawia z origami zgłosili się wszyscy:)
Zrobiłam się ekspertem w wymyślaniu prac karnych. Od czegoś trzeba zacząć.  "Wkrótce" podzielę się moimi pomysłami.


źródło zdjęcia
* Zakupy  - to temat następnego postu. Zanim powstanie - namawiam na kupno multiklocków - rodziców, nauczycieli szkoły. Konkret, który ma mnóstwo zastosowań na każdym etapie edukacyjnym!